Sinds 28 juni 2025 moet bijna elke commerciële website binnen de EU toegankelijk zijn. Niet “zou moeten”. Moet. De European Accessibility Act (EAA) is geen vrijblijvende richtlijn meer maar omgezette nationale wetgeving. In België zit dat in de wet van 19 juli 2023. Hieronder wat dit concreet betekent voor jouw KMO, welke checks je morgen kan doen en hoe een realistische roadmap eruitziet.

Wat de EAA dekt, en wie eronder valt

De EAA dekt een lijst aan producten en diensten waarvan websites en mobiele apps maar één onderdeel zijn. Voor KMO’s komen vooral deze gevallen in beeld:

  • E-commerce: webshops die verkopen aan consumenten
  • Banking en betaaldiensten online
  • Boekings- en reserveringssystemen
  • Telecom- en mediadiensten
  • E-books, audiovisuele media
  • Klantenportalen die diensten van bovenstaande types ondersteunen

Wie is uitgezonderd? De EAA voorziet een uitzondering voor micro-ondernemingen die diensten leveren: onder 10 medewerkers EN onder 2 miljoen euro jaaromzet. Voer je een webshop, ben je groter dan dat, dan val je eronder. Punt.

Belangrijk: de uitzondering geldt voor dienstaanbieders. Wie producten op de markt brengt die onder de EAA vallen (bv. zelfbedieningsterminals, e-readers), geniet ook als micro-onderneming géén automatische uitzondering.

Twijfel? Een eenvoudige stelregel voor Belgische KMO’s: heb je een webshop, klantenportaal of online boekingssysteem, en ben je groter dan een eenpitter, dan moet je hieraan voldoen.

WCAG 2.1 niveau AA als praktische standaard

De EAA verwijst niet expliciet naar WCAG, maar de Europese geharmoniseerde standaard (EN 301 549) gebruikt WCAG 2.1 niveau AA als technische referentie. Dat is dus in de praktijk wat je moet halen.

WCAG bestaat uit vier principes, POUR:

  • Perceivable: gebruikers moeten content kunnen waarnemen (zien, horen, voelen)
  • Operable: gebruikers moeten de interface kunnen bedienen (klavier, muis, spraak)
  • Understandable: gebruikers moeten content en interface begrijpen
  • Robust: content werkt met hulpmiddelen (screen readers, voice control, etc.)

Niveau AA is de middencategorie. Niveau A is te minimaal, niveau AAA is voor specifieke contexten (overheidssites die met blinden werken bv.) en in de praktijk niet haalbaar over de hele site.

Acht concrete checks die je morgen kan doen

Geen audit nodig om hieraan te beginnen. Acht checks die je in een halve dag op je site kan uitvoeren:

1. Voldoende kleurcontrast

Tekst tegen achtergrond: minstens 4,5:1 voor normale tekst, 3:1 voor grote tekst (18 px+ bold of 24 px+). Test op webaim.org/resources/contrastchecker. Lichtgrijze tekst op witte achtergrond is de klassieker die hier sneuvelt.

2. Alt-tekst op elke betekenisvolle afbeelding

Beschrijf wat er op staat in 5-15 woorden. Voor decoratieve afbeeldingen die niets toevoegen: alt="". Niet “image123” en niet “foto van”, gewoon waar het beeld over gaat.

3. Tastatuur-navigatie werkt

Klik je muis weg en probeer de site te bedienen met Tab, Shift+Tab, Enter en Spatiebalk. Kan je alle interactieve elementen bereiken? Is altijd zichtbaar waar de focus staat? Werkt de hoofdnavigatie? Werkt elk formulier?

4. Geen content die enkel uit kleur betekenis haalt

Een formulier dat foute velden enkel rood kleurt zonder iconenkleur-blind: je faalt. Voeg een icoontje of een tekstmelding toe.

5. Labels op formuliervelden

Elk input-veld heeft een gekoppelde <label>. Placeholder-tekst is geen vervanging. Die verdwijnt zodra je tikt. Screen readers kondigen labels aan, placeholders niet.

6. Heldere koppenstructuur

Eén <h1> per pagina. Daaronder <h2>’s, daaronder <h3>’s. Geen H2 die plots gevolgd wordt door een H4. Een screen reader gebruikt deze structuur als inhoudsopgave.

7. Video en audio met onderschriften

Heb je video op je site? Zorg voor onderschriften of een transcript. Voor audio: een tekstuele transcriptie. YouTube heeft auto-captions die je manueel kan corrigeren, voldoende voor de meeste KMO-cases.

8. Geen automatisch afspelende media

Video of audio die zonder klik begint, moet stoppen. Of er moet een pauze-knop zijn binnen de eerste 3 seconden. Auto-play zonder mute en zonder stopknop is een hard fail.

Sancties: theoretisch hoog, praktisch variabel

De sancties verschillen per land. In België voorziet de wet boetes van enkele duizenden tot enkele honderdduizenden euro per inbreuk. Wat is een “inbreuk”? Per klacht, per niet-conforme webpagina, of per dienst. Dat is nog niet volledig uitgekristalliseerd in rechtspraak.

In de praktijk de eerste 12-24 maanden:

  • Klachten lopen via FOD Economie of Unia (afhankelijk van de aard)
  • Toezicht reageert eerst met een waarschuwing en een redelijke termijn om in orde te komen
  • Pas bij weigering of grove nalatigheid volgen boetes

Dat klinkt mild, maar reken er niet op dat het zo blijft. Naarmate jurisprudentie zich vormt en bewustzijn groeit, lopen de sancties op. Belangrijker: een toegankelijke site is bijna altijd ook een betere site. Hogere SEO-scores, lagere bounce-rates, breder publiek.

Een realistische roadmap

Geen 200-pagina-plan. Drie fases:

Fase 1: audit (1-2 weken)

Combineer geautomatiseerd met manueel. Tools als axe DevTools, WAVE en Lighthouse Accessibility vangen 30-40% van de issues automatisch op. De resterende 60-70% (vooral klavier-navigatie, screen reader-ervaring en cognitieve toegankelijkheid) vergt manuele tests.

Leveringsdocument: een lijst issues geprioriteerd naar A/AA-niveau en naar impact (kritisch / hoog / medium / laag).

Fase 2: quick fixes (2-4 weken)

Pak in deze fase aan wat makkelijk gefixt is en groot effect heeft. Alt-tekst toevoegen, kleurcontrast aanpassen, formulier-labels in orde brengen, ARIA-attributen waar nodig. Reken op 60-70% van je issues opgelost in deze fase, voor 20-30% van de totale inspanning.

Fase 3: structurele aanpak (3-12 maanden)

Wat overblijft, vergt vaak template-aanpassingen of zelfs een herziening van componenten. Een carrousel toegankelijk maken is geen kwartiertje werk. Een complex filter-systeem in een webshop ook niet. Plan deze ingrepen samen met je volgende grote release-cyclus.

Belangrijk in deze fase: maak een toegankelijkheidsverklaring op je site beschikbaar. Dat is wettelijk verplicht en bevat: welke standaard je hanteert, welke onderdelen nog niet conform zijn, en hoe gebruikers contact kunnen opnemen.

Wat KMO’s zich vaak afvragen

“Moet ik nu mijn site volledig herbouwen?” Bijna nooit. 80% van de issues zijn op te lossen zonder herbouw. Een nieuwe template kiezen die zelf al toegankelijk is, kan een tussenstap zijn.

“Maakt mijn CMS uit?” Niet écht. WordPress, Drupal en Astro kunnen alle drie toegankelijk zijn, of niet. Het hangt af van het thema, de plugins en de manier waarop content wordt opgebouwd.

“Hoeveel kost dit?” Voor een gemiddelde KMO-site (50-100 pagina’s, één webshop of portaal): tussen 5.000 en 25.000 euro voor de audit plus quick fixes. Structurele aanpassingen kunnen daar bovenop komen en zitten dan in een groter web-vernieuwingstraject.

Volgende stap

Een eerste, gratis check kan je zelf doen: draai Lighthouse op je site (in Chrome DevTools), kijk naar de Accessibility-score, en lees de bevindingen. Onder 90 is een rode vlag. Heb je een webshop of klantenportaal en wil je weten waar je staat, dan helpen we graag met een audit. Bekijk onze aanpak voor webontwikkeling of stuur ons een bericht.